Ocena brak

Arabowie i islam

Autor /Stasek Dodano /14.10.2011

Półwysep arabski był pomostem między wschodnim Cesarstwem Rzymskim a ziemiami południa , między Egiptem a Indiami . Wiodły tamtędy szlaki handlowe , a ludność miejscowa - plemiona arabskie pochodzenia semickiego - zajmowała się handlem , hodowlą i rzemiosłem . W miejscach gdzie była woda powstały ośrodki handlowe - Mekka i Medyna . Zwłaszcza Mekka odgrywała w świecie arabskim szczególną rolę , gdyż tam przechowywano " czarny kamień " , który wedle legendy miał otrzymać od archanioła Gabriela biblijny Abraham , uważany za praojca Arabów .

Na terenie Arabii obok krzyżowania się wpływów rzymskich i wschodnich , mieszały się wpływy różnych religii - chrześcijaństwa , religii mojżeszowej i religii wschodnich .

Na przełomie VI i VII wieku żył kupiec Mahomet , który w oparciu o chrześcijaństwo i judaizm wypracował własny system religijny . Nazwał go islamem , czyli poddaniem się woli bożej .

Fundamentem nowej wiary stała się wiara w Boga Allaha , którego wola przesądza z góry o losach człowieka . Przeznaczenia tego nie da się zmienić , dlatego obowiązkiem człowieka jest poddanie się woli bożej . Wierni nazywali siebie " ulegli " , stąd też nazwa potoczna muzułmanie ( " muslimin " - ulegli ) . Mahomet uznawał wszystkich proroków , a siebie uważał za ostatniego i największego . Nauki głoszone przez Mahometa nie spodobały się mieszkańcom Mekki . Dlatego też w 622 roku Mahomet uciekł z Mekki do Medyny . Ta ucieczka - hidżra - została z czasem uznana przez mahometan za najważniejsze wydarzenie i stała się początkiem ery muzułmańskiej . W Medynie Mahomet znalazł wyznawców , dzięki którym udało mu się w ciągu dziesięciu lat zjednoczyć plemiona arabskie i utworzyć na Półwyspie Arabskim państwo teokratyczne .

Po śmierci Mahometa przywódcą religijnym i władcą państwa został Abu-Bakr z tytułem kalifa ( zastępca zesłany przez Allaha ) . Podjął on , jak i jego następcy , ekspansję na sąsiednie tereny Persji i Cesarstwa zajmuje ziemie od Egiptu przez Syrię , Palestynę i Mezopotamię do Persji . Do walki i podbojów popychały Arabów : bieda i przeludnienie ich kraju oraz osłabienie sąsiadujących państw . Ogromną rolę odgrywał także czynnik religijny . Święta wojna głoszona przez Mahometa i kalifów miała zapewnić życie wieczne dobrym muzułmanom .

Centrum państwa arabskiego było początkowo w Medynie , później w Damaszku i na koniec w Bagdadzie . Arabowie zajmowali uprzywilejowane stanowisko , mieszkając z dala od ludności podbitej . Po czasach nietolerancji religijnej nastąpił czas religijnej swobody i tylko ludzie zajmujący najbardziej odpowiednie stanowiska zna terenach podbitych musieli być muzułmanami . Ludność podbita płaciła podatek gruntowy , charadż . Ludność niemuzułmańska płaciła dodatkowo jeszcze podatek pogłówny , dżyzję .

W ciągu VIII - IX wieku podboje arabskie objęły północną Afrykę , Afganistan i część Indii - Pendżab , a także Bucharę i Turkiestan . W 711 roku Arabowie przeprawiali się przez Cieśninę Gibraltarską i w ciągu kilku lat podbili Półwysep Iberyjski . Zagrozili także Galii . Dopiero majordomus państwa Franków , Karol Młot , w 732 roku pod Poitiers pokonał Arabów , kładąc kres ekspansji muzułmańskiej w Europie .

Arabowie dokonując podbojów zetknęli się z cywilizacją i kulturą stojącą na bardzo wysokim poziomie . Ich wielką zasługą było przejęcie wszelkich zdobyczy cywilizacyjnych od ludów podbitych . Mimo tak dużego terytorium państwa arabskiego jego kultura była prawie jednolita . Upowszechnił się język arabski , swobodnie rozwijał się handel , rzemiosło i wspaniałe rolnictwo dzięki upowszechnieniu metod melioracji . Do świetności doprowadzili Arabowie sztukę ogrodnictwa dekoracyjnego . Rozwinęło się także tkactwo ( muślin , adamaszek , gaza ) , metalurgia ( stal damasceńska i toledańska ) , przemysł szklany i ceramiczny , a także kosmetyczny . Pod rządami kalifów nastąpił wielki rozkwit literatury arabskiej .

Nie bez znaczenia dla późniejszych zdobyczy cywilizacyjnych w Europie było kultywowanie tradycji i myśli greckiej , z którą Arabowie zetknęli się w miastach Syrii , Palestyny i Egiptu . To właśnie za pośrednictwem arabskim mogliśmy pokazać dzieła starożytnych filozofów - Arystotelesa czy Platona . W naukach ścisłych i medycynie nastąpił postęp . Rozwinęła się matematyka i astronomia .

Sztuki plastyczne stały na najwyższym poziomie , choć zgodnie z duchem islamu twórcy mogli się wypowiadać tylko w architekturze i abstrakcyjnej ornamentyce . Arabowie wchłaniając i upowszechniając dorobek kulturalny i cywilizacyjny różnych ludów stali się pośrednikami między często odległymi od siebie cywilizacjami .

Wielkie państwo kalifów nie przetrwało długo . W VIII wieku zaczęły się usamodzielniać niektóre ziemie arabskie . Powstało w konsekwencji wiele niezależnych państw muzułmańskich . Wiek X przyniósł całkowity rozpad dawnego państwa arabskiego na kilka zwalczających się monarchii .

Podobne prace

Do góry