Ocena brak

Antarktyda - RZEŹBA PODŁOŻA LĄDOLODU

Autor /Szczepan Dodano /22.09.2011

Gdyby udało się zdjąć pokrywę lodową z Antarktydy to okazałoby się, że jej wschodnia część stanowi dość zwarty ląd o znacznej powierzchni i dobrze rozwiniętej linii brzegowej, otoczony od wschodu łańcuchem wysp. Antarktyda Zachodnia przedstawiałaby się jako archipelag wysp. Podlodowa powierzchnia Antarktydy nie jest płaska, lecz występują na niej wysokie łańcuchy górskie oraz rozległe wyżyny i niziny.

W obrębie Antarktydy Wschodniej przeważające obszary zajmują trzy największe równiny: Wschodnia, Zachodnia oraz Schmidta. Równiny Wschodnia i Zachodnia łączą się z sobą w rejonie bieguna południowego. Ich mało urozmaicone powierzchnie leżą na wysokości od 300 m nad poziomem morza do 300 m poniżej poziomu morza. Lód nad tymi równinami osiąga miąższość od 2500 do 3000 m. Na południe od Ziemi Adeli położona jest rozległa Wyżyna Wschodnia o wysokości 1000 - 1500 m n.p.m.

Obok nisko położonych równin w obrębie Antarktydy Wschodniej występują także pasma górskie, z których największymi są Góry Gamburcewa oraz Góry Wiernadskiego. Ten podlodowy system górski, który znajduje się w centralnej części Antarktydy Wschodniej, ma długość 2500 m, szerokość 200 - 500 m, a maksymalną wysokość 3390 m n.p.m. To właśnie nad tymi górami powierzchnia lądolodu jest najwyżej położona, mianowicie na wysokości 4300 m n.p.m.

Jak wiadomo, Antarktydę Wschodnią od Zachodniej rozdzielają Góry Transantarktyczne. Mają one najczęściej wysokość 2000 - 3000 m n.p.m., a szczyty osiągają wysokość ponad 4000 m n.p.m. Szerokość Gór Transantarktycznych waha się od 200 m do 600 m. Duża część tych gór nie jest przykryta lodem.

Antarktydę Zachodnią, która zajmuje znacznie mniejsze obszary, cechuje również urozmaicona podlodowa rzeźba powierzchni. Przede wszystkim występują tu pasma górskie, z których największy ciągnie się wzdłuż Półwyspu Antarktycznego. Wysokość tego pasma waha się od 1000 mn do 1500 m n.p.m., lecz w środkowej części najwyższy szczyt Jackson osiąga 4191 m n.p.m. Drugi masyw górski ciągnie się w sąsiedztwie Morza Amundsena. Jego najwyższy szczyt Sidley ma wysokość 4225 m n.p.m. Najmniejszy masyw górski Antarktydy Zachodniej znajduje się na Ziemi Ellswortha. Część tego masywu, Góry Sentinel, są najwyższymi na Antarktydzie (szczyt Vinson 5140 m n.p.m.). Dlatego też ponad czaszą lądolodu wznoszą się tu liczne nunataki.

Centralną część Antarktydy Zachodniej zajmuje Równina Byrda. Środkowy obszar równiny obniża się do 2555 m poniżej poziomu morza. Nie stwierdzono dotąd niżej położonych miejsc na Antarktydzie. Ponad tym głębokim obniżeniem zalega pokrywa lodowa o miąższości 3000 m.

Podobne prace

Do góry