Ocena brak

Antarktyda

Autor /Szczepan Dodano /22.09.2011

Antarktyda jest siódmym kontynentem naszego globu. Mimo, że jej istnienia domyślali się już starożytni grecy, została ona odkryta dopiero w połowie ubiegłego stulecia. Nazwa Antarktyda pochodzi prawdopodobnie od greckiego słowa Antarktos lub Antarktikos.

Powierzchnia Antarktydy wynosi około 14 mln km2. Zajmuje ona centralną część Antarktyki, obejmującą rozległe obszary wodne i lądowe, położone wokół Bieguna Południowego naszego globu (na Antarktydzie znajduje się jeszcze 5 innych biegunów). Powierzchnia Antarktyki liczy około 50 mln km2. Granicę Antarktyki stanowi konwergencja antarktyczna, która przebiega przez południowe akweny Oceanów: Atlantyckiego, Indyjskiego i Spokojnego.

Kontynent antarktyczny oddalony jest od pozostałych i osamotniony w przestworzach Oceanu Lodowatego. Od Ameryki Południowej dzieli go 1300 km, od Nowej Zelandii 2200 km, od Australii 2250 km, a od Południowej Afryki 3600 km.

Antarktyda jest kontynentem wyizolowanym nie tylko geograficznie, ale również atmosferycznie - pamujący tu klimat należy do najsurowszych na Ziemi. Temperatury w okresie najcieplejszym (styczeń) wynoszą od -10oC do -35oC, natomiast w najzimniejszym miesiącu jakim jest lipiec temperatura spada średnio do -72 oC. Najniższa zanotowana temperatura wyniosła -89oC. Na Antarktydzie nieustanie wieją bardzo silne wiatry i huragany dochodzące nawet do 324 km/godz.

Prawie 98 % powierzchni kontynentu antarktycznego jest pokryta lądolodem, o średniej grubości 2500 metrów, a więc tylko 2% jego powierzchni zajmują obszary wolne od lodu. Są to wznoszące się ponad czaszą lądolodu najwyższe partie gór, lub małe skrawki lądu nie pokryte lodem, nazywane niekiedy oazami lub oazami ciepła.

Objętość lodów antarktycznych szacuje się na 28 milionów metrów sześciennych. Jest to największa rezerwa słodkiej wody, jaką dysponuje nasza planeta. Gdyby stopić lody Antarktyki poziom wody na ziemi podniósłby się o 70 metrów!

Średnia wysokość Antarktydy wynosi około 2000 m npm co czyni ją najwyższym kontynentem świata. Szczyt Mount Vinson sięga 5140 m npm i przewyższa nieco Mount Blanc.

Roślinność Antarktydy jest bardzo uboga. Z wyjątkiem trzech gatunków traw i jednego gatunku z rodziny goździkowatych są to głównie rośliny zarodnikowe a przede wszystkim mszaki, porosty i glony. Rosną one rzadkimi kępkami na osłoniętych wybrzeżach skalnych w oazach ciepła.

Uboga roślinność kontynentu powoduj, że Antarktyda pozbawiona jest praktycznie fauny lądowej. Stanowią ją jedynie nieliczne bezkręgowce takie jak nicienie czy wrotki. Mimo to na Antarktydzie spotkać można olbrzymie zgrupowania ptaków morskich i fok, tworzących olbrzymie kolonie lęgowe. Czerpią one pożywienie z morza głównie kryl i ryby.

Na ogromnym obszarze Antarktyki, prócz Antarktydy, znajdują się liczne, różnej wielkości wyspy i archipelagi wysp, np. Szetlandy Południowe, Orkady Południowe, Sandwich Południowy, Bouveta, Heard, Kerguelena, Bellany, Scotta i Piotra I.

Dzisiejszy status polityczno-prawny reguluje Traktat Antarktyczny podpisany 1 grudnia 1959 roku. Antarktyda jest jedynym kontynentem, na którym człowiek osiedla się w sposób kontrolowany i odpowiedzialny, tworząc warunki działalności pokojowej do której ma prawo: eksploracji, badań, sportu, zdrowia, turystyki.

Podobne prace

Do góry