Ocena brak

Administracja Polskiego Państwa Podziemnego

Autor /Adolf Dodano /11.08.2011

Jej organizacje rozpoczęto, jeszcze w czasie trwania kampanii wrześniowej. Struktura organów, uznających władzę rządu emigracyjnego, opierała się na dualizmie równorzędnych w zasadzie pionów: cywilno – politycznego oraz wojskowego. Tworzenie pionu wojskowego rozpoczęło się jeszcze w czasie trwania  kampanii wrześniowej, od utworzenia organizacji wojskowo – politycznej  Służba Zwycięstwu Polski , a następnie  - w jej miejsce – w grudniu 1939 r. Związek Walki Zbrojnej ZWZ. 

W lutym 1942 roku ZWZ przemianowano na Armię Krajową. Jej organem dowodzenia była Komenda Główna. Struktura terenowa została dostosowana do przedwojennego podziału terytorialnego: obszary, na które podzielono kraj, dzieliły się na okręgi odpowiadające województwom, te na obwody pokrywające się z powiatami, na szczeblu gmin działały placówki. Podziemne organy cywilne stanowili powołani pod koniec 1940 r. delegat rządu na kraj, jego 3 zastępcy, delegaci okręgowi oraz powiatowi.

W lipcu 1940 r. mianowano osobnego delegata rządu dla ziem wcielonych do Rzeszy, delegata dla ziem GG, nie powołano delegata – dla ziem pod okupacją radziecką. Zadaniem delegatów było organizowanie struktur administracyjnych podziemia. Na mocy dekretu prezydenta z 26.04.1944 roku delegat rządu uzyskał rangę ministra, pełniącego na terenie kraju funkcję wicepremiera.. Stanowiło to przejaw zalegalizowania budowy administracji podziemnej na wszystkich szczeblach.  Aparat pomocniczy delegata rządu stanowiła Delegatura Rządu, podzielona na resortowe departamenty. Ich struktury oparto na przedwojennych strukturach odpowiednich ministerstw.

Departamenty miały zbierać materiały potrzebne Delegatowi Rządu w wykonywaniu decyzji, przygotować personel dla objęcia urzędów i wykonywania funkcji publicznych z chwilą zakończenia działań wojennych, kierować i nadzorować tymczasową administrację państwową, opracowywać projekty ustaw, które miały być wydane po zakończeniu okupacji. Delegatura zajmowała się między innymi organizowaniem administracji zastępczej, Stojący na czele jednostek lokalnych Delegaci pełnili funkcję przedwojennych władz administracji ogólnej. Delegatów Okręgowych mianował Delegat Rządu w porozumieniu z RJN. Powołano również policję w postaci Państwowego Korpusu Bezpieczeństwa. 

Podobne prace

Do góry